O fotografii

Błędy w gumie:
1/ warstwa nie rozpuszcza się:
- znaczne prześwietlenie /można spróbować długo moczyć/
- za mała zawartość gumy
- za dużo dwuchromianu potasu
- suszenie warstwy w zbyt wysokiej temperaturze
2/ obraz za ciemny:
- prześwietlenie
- za krótko wywoływany /można dodać do wody sody/
3/ brak szczegółów w światłach:
- za dużo gumy
- za krótko naświetlon
4/ spłynięcie warstwy:
- za mało dwuchromianu potasu
- znaczne niedoświetlenie
- za wysoka temperatura wody
5/ zadymione światła:
- papier nie żelatynowany
- błędne żelatynowanie papieru
- suszenie w zbyt jasnym świetle
- nie wysuszona warstwa
6/ plamy na całym obrazie:
- nierówno położona warstwa
- papier zatłuszczony
- pęcherzyki powietrza po między papierem a wodą
7/ przesunięcie konturów obrazu:
- papier nie żelatynowany
- niedokładne „pasowanie” negatywu

Roztwór rozjaśniający:
Woda 400 ml
Ałun potasowy 10 g
Kwas solny 5 ml
Woda do 500 ml

lub
Woda 400 ml
Siarczyn glinowopotasowy 25 g
Kwas solny 5 ml
Ług dwusiarczynu sodowego 7,5 g

Końcowe werniksowanie:
Guma 1 część
Woda 2 części

Klarowanie, czyli oczyszczenie papieru z nalotu koloru żółtopomarańczowego powinniśmy wykonać po nałożeniu i wypłukaniu wszystkich zamierzonych przez nas warstw gumy. Pozostałość dwuchromianu potasu można wykonać:
Siarczyn sodu 10%

lub
Sól kuchenna lub jodowana 20-30%

lub
Ałun chromowopotasowy 5%

lub
Ałun chromowoglinowy 10%

Lub
Kwas siarkowy 2%

Naświetlać możemy słońcem, światłem halogenowym lub ultrafioletowym, wywołujemy chłodną wodą.
Po wstępnym namoczeniu i odpłukaniu dwuchromiany potasu /około 5 min/, papier wywołujemy według następujących metod:
- pasywne – papier pozostawiamy obrazem do dołu do samodzielnego odwarstwienia się barwników
- aktywna – pomagamy w odwarstwieniu pędzlami, prysznicem wodnym, ciepłą wodą.

Przerwać wypłukanie warstwy można denaturatem, ale nie uratuje to warstwy spływającej, czyli za krótko naświetlonej.

Czułość warstwy w zależności od koloru /mnożnik jest orientacyjny/:
Błękitny x1
Czarny x1,5
Żółty x2
Ugier x2
Zielony x2,5
Pomarańczowy x2,5
Brunatny x3
Czerwony x4
Biały x5

Orientacyjny czas naświetlania w dzień słoneczny:
- negatywy celuloidowe przeźroczyste 2-8 minut
- negatywy papierowe 15-90 minut
W dzień pochmurny czasy pomnożyć x3.

Pamiętajmy też, że dla cieni powinniśmy naświetlać warstwę krótko, a dla świateł długo.

Warstwy gumy:
1/ miękka
- farby – mało
- gumy – mało
- dwuchromianu – dużo

2/ średnia:
- farby – sporo
- gumy – średnio
- dwuchromianu – średnio

3/ twarda
- farby – sporo
- gumy – dużo
- dwuchromianu – średnio

Warstwy najlepiej i najłatwiej można nanieś wałeczkami piankowymi, ale również można posługiwać się pędzlami.
Można również pokryć papier najpierw dwuchromianem potasu, a po wyschnięciu warstwą gumy z farbą i po kolejnym wyschnięciu naświetlić.

Rozrobienie gumy arabskiej
Zalać zimną wodą do wysokości granulków, odstawić aż do całkowitego rozpuszczenia /około tygodnia/ i przecedzić /na przykład przez pończochę nylonową/. Dodać kryształek tymolu lub kilka kropel kwasu salicylowego, lub kwasu karbolowego, lub fenolu.

Rozrobienie dwuchromianu potasu:
Do słoika wsypać 1/3 zawartości dwuchromianu potasu i dopełnić wrzącą wodą. Dokładnie wymieszać i pozwolić samodzielnie ostudzić się roztworowi. Roztwór z nad skrystalizowanego osadu jest roztworem nasyconym dwuchromianu potasu.

Recepta:
- farby 1/3 do 1 łyżeczki
- ziemi okrzemkowej 1/3 łyżeczki
- gumy 1 łyżeczka
- dwuchromianu potasu 1 i ½ łyżeczki

Warstwa co najmniej powinna schnąć 1 godzinę. Przyjmuje się, że schnięcie do 4 godzin daje warstwę twardą, 4-16 godzin normalną, 16-30 godzin miękką.

Przy sporządzaniu chemii i warstw używamy wyłącznie naczyń i urządzeń ceramicznych i plastikowych. Wszelkiego rodzaju metale błyskawicznie wchodzą w reakcję z dwuchromianem potasu zmieniając jego właściwości.

Przejrzystość papierowych możemy zwiększyć następującym preparatem:
Olejek rycynowy 50 ml
Alkohol 96% 100 ml

lub
Olejek rycynowy 50 ml
Olejek terpentynowy 50 ml

lub
Olej parafinowy

Preparowanie papierów. Bardzo ważne w przypadku gum wielowarstwowych, jeżeli chcemy mieć czyste biele i nie przesunięcie konturów. Niektórzy gumiści radzą przed przeklejeniem papieru wymoczyć go we wrzącej wodzie /aż do momentu wyrównania temperatury wody do otoczenia/. Po przeklejeniu taki papier nie ma prawa zmieniać wymiaru. Natomiast czarny papier radzę najpierw długo wymoczyć w zimnej wodzie /barwnik zacznie się wypłukiwać/. Następnie co najmniej dwa razy klejować i bardzo długo garbować. Nie uchroni nas to i tak od odbarwiania się papieru czarnego, ale w znacznej mierze uchroni nas od przenikania barwnika w kładzione jasne warstwy.

Receptura klejowania papieru: Czytaj dalej…